Wielowymiarowa (trójpłaszczyznowa) terapia manualna stopy opiera się na neurofizjologicznych podstawach genetycznie uwarunkowanego rozwoju ruchowego, uwzględniając globalne wzorce ruchowe, pojawiające się w rozwoju nóg noworodków i niemowląt.
Około 3/4 m życia w rozwoju pojawia się wzorzec ustawienia kończyny dolnej w odwiedzeniu, zgięciu, rotacji zewnętrznej w stawie biodrowym, zgięciu w stawie kolanowym oraz w supinacji w stopie w stawie skokowym dolnym. Jest on podstawowym funkcjonalnym wzorcem w kończyny dolnej w pozycji leżenia na plecach, brzuchu i bokiem w kolejnych etapach rozwoju ruchowego.
Wzorzec ten wykorzystywany jest jako chwyt diagnostyczny w ocenie biomechaniki i zaburzeń anatomicznych stóp. Dzięki niemu w stosunkowo łatwy sposób możemy ocenić ruchomość i prawidłowość ustawienia względem siebie wszystkich elementów łańcucha kinematycznego całej kończyny dolnej – ograniczenia ruchomości stawu biodrowego, osiowe ustawienie stawu kolanowego oraz ograniczenia ruchomości stopy.
Niezwykle ciężko jest ustalić powód powstania deformacji w obrębie stóp, jednakże najważniejsze jest znaleźć, dzięki chwytom diagnostycznym, problem główny i dobrać terapię do potrzeb indywidualnych danego pacjenta.

Rodzaje wad stóp:
  • stopa sierpowata (szpotawa),
  • stopa końska,
  • stopa piętowa,
  • stopa płasko-koślawa.
Każdej wadzie stóp towarzyszy skrócenie mięśni. Na skutek tego skrócenia dochodzi do zablokowania stawu. Czynnościowe następstwa tych deficytów rozprzestrzeniają się na wyżej położone stawy – staw kolanowy i biodrowy. Przywiedzenie stopy pociąga za sobą ustawienie podudzia, a to poprzez staw kolanowy powoduje rotację wewnętrzną uda w wstawie biodrowym, co w następstwie daje ograniczenie jego odwodzenia. Możemy też spotkać się z sytuacją odwrotną, gdzie wrodzona dysfunkcja w obrębie stawu biodrowego powoduje nieprawidłowe ustawienie stopy.
Terapia polega na wykorzystaniu wzorca fizjologicznego dla stopy dziecka 3/4 miesięcznego, czyli w tzw. pozycji neutralnej dla stawów w obrębie kończyny dolnej. Supinacyjne ustawienie stopy towarzyszące takiej pozycji biodra powoduje równoległe ustawienie obu łuków stopy, obu brzegów przyśrodkowego i bocznego oraz ustawienie prostopadłe wszystkich powierzchni stawowych w obrębie stopy. Terapii nie wykonuje się w kierunku ograniczenia ruchomości tylko w kierunku skróconych mięśni. Rozciąganie wykonujemy min. 2 razy dziennie przez ok 5 minut każdą stopę. Tak długie rozciąganie powoduje pobudzenie prioprocepcji w obrębie stopy i adaptowanie nowych bodźców ze stawów stopy w mózgu dla utrwalenia efektu biernego rozciągania. Dodatkowym elementem wspierającym utrwalenie efektów jest zastosowanie bandaża, który nie ogranicza ruchów dziecka a jedynie wspomaga utrwalenie działania terapeutycznego.
Długość trwania terapii zależy od wcześniejszego czasu utrwalania deformacji. U noworodka terapia przeciętnie trwa do 5 – 10 tygodni. U dziecka 5-6 miesięcznego zazwyczaj ok 5-6m i adekwatnie w dziecka 3 letniego ok 3 lat.
Atutami wielowymiarowej terapii manualnej stóp jest brak konieczności operowania stopy zdeformowanej, jej gipsowanie i unieruchamiane w szynie. Działania te zaburzają fizjologiczny rozwój dziecka, hamują rozwój kończyny ( skrót oraz zmniejszenie obwodu – wielokrotnie utrzymujące się całe życie), prowadzą do zaniku mięśni i utrwalania patologicznych wzorców ruchowych.